Προαγωγή αυτονομίας και ανεξαρτησίας - Αναλυτικά

Αιτιολόγηση επιλογής στόχου

Η περίοδος της εφηβείας αποτελεί ένα πολύ κρίσιμο στάδιο στον κύκλο της ανθρώπινης ζωής, μια προβληματική περίοδο δυσκολίας και έντασης, μια περίοδο «καταιγίδας και άγχους». Τότε ακριβώς είναι που τα άτομα καλούνται να πραγματοποιήσουν την μετάβασή τους στην ενήλικη ζωή, βιώνοντας συναισθηματικές αλλαγές που δεν κατανοούν, να αναπτύξουν την προσωπικότητά τους και να διαμορφώσουν την ταυτότητά τους. Μεταξύ των προκλήσεων που καλείται να αντιμετωπίσει ένας νέος κατά τη φάση αυτή, είναι η απόκτηση εκείνων των δεξιοτήτων που θα τον βοηθήσουν να διαχειριστεί με αυτόνομο τρόπο τη μετέπειτα ζωή του πραγματοποιώντας θετικές και υγιείς επιλογές.

Σήμερα, στον αναπτυγμένο κόσμο εντοπίζεται μια ποικιλία «μεταβάσεων» από την εφηβεία στην ενήλικη ζωή, με τις διαδικασίες απόκτησης προσωπικής και κοινωνικής αυτονομίας να μην είναι πλέον γραμμικές. Για παράδειγμα, ενώ οι νέοι μπορεί να έχουν αποκτήσει νομική αυτονομία, εντούτοις ενδέχεται να παραμένουν οικονομικά εξαρτημένοι από την οικογένειά τους. Ακόμη ενώ μπορεί να έχουν εγκαταλείψει την οικογενειακή τους εστία, ενδέχεται να επιστρέφουν σε αυτήν μετά από κάποιο χρονικό διάστημα. Επιπλέον, οι μεταβάσεις τείνουν να λαμβάνουν ασυνήθιστα μοτίβα. Λόγου χάριν, οι νέοι μπορεί να επιστρέφουν στην τυπική εκπαίδευση, αφού πρώτα δημιουργήσουν τη δική τους οικογένεια ή μπορεί να παραμένουν εξαρτημένοι από την οικογένειά τους για συναισθηματικούς ή πολιτισμικούς λόγους, μολονότι έχουν αποκτήσει οικονομική ανεξαρτησία. Συνεπώς, διαπιστώνεται «μια επικάλυψη των διαφόρων σταδίων της ζωής: μπορεί κάποιος να είναι παράλληλα φοιτητής, οικογενειάρχης, εργαζόμενος ή άνεργος και να ζει με την οικογένειά του, καθώς γίνεται όλο και πιο συχνό το πέρασμα μεταξύ των διαφόρων αυτών καταστάσεων». Τέλος, παρατηρούνται δύο γενικότερες τάσεις μεταξύ των νέων. Από τη μια πλευρά, καταγράφεται μια κατηγορία νέων η οποία παραμένει επί μακρόν στην εκπαίδευση, με αποτέλεσμα να πραγματοποιεί μια πιο αργή μετάβαση στην ενήλικη ζωή και να αναλαμβάνει ενήλικους ρόλους με σημαντική καθυστέρηση, σε σύγκριση με άλλες κατηγορίες συνομηλίκων. Από την άλλη πλευρά, εντοπίζεται μια άλλη μερίδα νέων, η οποία εγκαταλείπει πρόωρα το σχολείο, εισέρχεται στην αγορά εργασίας γρηγορότερα, ενώ συχνά δημιουργεί και οικογένεια νωρίτερα.

Οι νέοι προκειμένου να πραγματοποιήσουν με όσο το δυνατόν πιο ομαλό τρόπο τη μετάβαση (ή τις μεταβάσεις) τους στην ενήλικη ζωή και να αποκτήσουν ουσιαστική αυτονομία (αυτόνομη ενηλικότητα) χρειάζεται να υποστηριχθούν ενεργά από την Πολιτεία. Ιδίως στις περιπτώσεις που δεν ακολουθείται η «παραδοσιακή μετάβαση», δηλαδή ολοκλήρωση σπουδών, εύρεση εργασίας, μετακόμιση σε προσωπική κατοικία. Στο σημείο αυτό, είναι απαραίτητο να αποσαφηνιστεί το περιεχόμενο της έννοιας της αυτονομίας, η οποία συγχέεται συχνά με την έννοια της ανεξαρτησίας. Η αυτονομία αναφέρεται στην αίσθηση της «αυτο-κυβέρνησης», την υπευθυνότητα, την ανεξαρτησία και τη δυνατότητα λήψης αυτοδύναμων αποφάσεων από την πλευρά των νέων. Η ανεξαρτησία αναφέρεται στα μέσα που διαθέτει ο νέος (συνήθως οικονομικά), τα οποία του εξασφαλίζουν μικρότερη εξάρτηση από την οικογένεια, τους φίλους και το ευρύτερο κοινωνικό του περιβάλλον. Βεβαίως, αυτονομία και ανεξαρτησία διαπλέκονται και διαντιδρούν μεταξύ τους. Παρόλα αυτά, ενώ η οικονομική ανεξαρτησία συμβάλλει σημαντικά στην επίτευξη της αυτονομίας, σε κάποιες περιπτώσεις κάποιος μπορεί να είναι ανεξάρτητος χωρίς να είναι αυτόνομος και το αντίστροφο. Σε κάθε περίπτωση, επειδή η αυτονομία περιλαμβάνει διαφορετικές διαστάσεις, χρειάζεται να εξετάζεται σφαιρικά: ως η ικανότητα των νέων να πραγματοποιούν οι ίδιοι επιλογές για τον εαυτό τους · ως διαδικασία μάθησης, ως μια κατάσταση που συνάδει με την ιδιότητα του πολίτη.

Η προαγωγή της αυτονομίας και της ανεξαρτησίας των νέων συνδέεται άμεσα με την πρόσβαση σε θεμελιώδη κοινωνικά και οικονομικά δικαιώματα, η εξασφάλιση της άσκησης των οποίων συνιστά προϋπόθεση για την πλήρη κοινωνική ένταξη των νέων. Εξαιτίας αυτής ακριβώς της διασύνδεσης με τα κοινωνικά και οικονομικά δικαιώματα, ο στόχος της επίτευξης της αυτονομίας των νέων διαπερνά οριζόντια διαφορετικούς άξονες πολιτικής, ενώ συμπλέκεται και με άλλους στόχους του

Υποστόχος 1.1.: Ενίσχυση της κριτικής σκέψης και βούλησης των νέων προκειμένου να σκέφτονται, να αισθάνονται και να λαμβάνουν αποφάσεις με τον δικό τους τρόπο.

Υποστόχος 1.2: Εξασφάλιση ισότιμης, ελεύθερης και δωρεάν πρόσβασης σε ποιοτική εκπαίδευση

και κατάρτιση, καθώς και σε ευκαιρίες διά βίου μάθησης.

Υποστόχος 1.3: Εξασφάλιση πρόσβασης σε οικονομική μετακίνηση.

Υποστόχος 1.4: Εξασφάλιση πρόσβασης στις Τέχνες και τον Πολιτισμό.

Υποστόχος 1.5: Εξασφάλιση πρόσβασης σε αξιοπρεπή και επαρκή κατοικία.

Υποστόχος 1.6.: Εξασφάλιση ελεύθερης και δωρεάν πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας.

Υποστόχος 1.7.: Εξασφάλιση πρόσβασης σε αξιοπρεπή και σταθερή (βιώσιμη) εργασία. 

Leave a reply

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *